Bolu İl Özel İdaresi’nde 2023 yılında işten çıkarılan 5 işçiyle ilgili yargı süreci, kamu yönetimi adına ciddi soru işaretleri doğurdu. Mahkemelerin işçileri haklı bulmasına rağmen geri adım atmayan idare, milyonlarca liralık kamu zararının kapısını araladı.
Mahkemeler “Haksız Fesih” Dedi, İdare Israrcı Oldu
2023 yılının Kasım ayında Bolu İl Özel İdaresi’nde çalışan 5 işçinin sözleşmesi feshedilerek işlerine son verildi. İşten çıkarılmalarının haksız olduğunu savunan işçilerden 5’ü, Bolu İş Mahkemesi’ne başvurarak işe iade davası açtı.
Yerel mahkeme, yapılan feshin geçersiz olduğuna hükmederek işçilerin işe iadesine karar verdi. Karara itiraz eden İl Özel İdaresi dosyayı istinafa taşıdı. Ancak istinaf mahkemesi de yerel mahkemenin kararını aynen onadı. Böylece yargının iki kademesi de işçileri haklı bulmuş oldu.
İlk Fatura: 1,5 Milyon Lira
Mahkeme kararına rağmen işçilerin yeniden göreve başlatılmaması, kamuya ağır bir maliyet getirdi. İlk davalar sonucunda 5 işçi için yaklaşık 1,5 milyon lira ödeme yapıldığı öğrenildi. Bu ödeme, kamu kaynaklarının yanlış yönetildiği yönündeki eleştirileri beraberinde getirdi.
Yeni Davalar, Yeni Zararlar
Yaşananlar bununla da sınırlı kalmadı. 5 işçi, 3 Şubat’ta yeniden mahkeme yoluna gitti. İşçiler adına açıklama yapan ve süreci yakından takip eden Eyüp Güler, kıdem ve ihbar tazminatı talepli yeni davaların açıldığını duyurdu. İlk duruşmanın görüldüğü davalarda, sürecin işçiler lehine sonuçlanması halinde her bir işçi için 600 ila 700 bin lira arasında ek ödeme yapılması bekleniyor.
Bu rakamlarla birlikte toplam kamu zararının yaklaşık 5 milyon liraya ulaşacağı ifade ediliyor.
“Biz Tazminat Değil, İşimizi İstiyoruz”
İşçiler, defalarca vurguladıkları gibi tazminat peşinde olmadıklarını, tek taleplerinin hakları olan işlerine geri dönmek olduğunu belirtiyor. Eyüp Güler yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“Bu paralar bizim cebimize girecek ama bu kamu zararıdır. Biz devletimize zarar gelsin istemiyoruz. Mahkeme kararları ortadayken hâlâ işe başlatılmamak akıl alır gibi değil.”
Valiyle Görüşmek İstedik, ‘Kapı Duvar’ Oldu
Eyüp Güler, sürecin daha fazla uzamaması ve kamu zararının önüne geçilmesi için Bolu Valisi ile görüşmek istediğini ancak iki kez başvurmasına rağmen geri çevrildiğini söyledi.
“Sayın Valimizle görüşmek istedim. Amacım tazminat değil, işe iade. Ancak her seferinde randevu talebim reddedildi. Kapı duvar. Kimse sorumluluk almak istemiyor.”
Emsal Karar, Büyük Sorumluluk
Şu ana kadar 4 dosya kesinleşmiş olsa da, verilen kararların diğer 5 işçi için emsal niteliği taşıdığı belirtiliyor. Hukukçular, sürecin bu şekilde devam etmesi halinde İl Özel İdaresi’nin bilerek ve isteyerek kamu zararına yol açtığı iddialarının gündeme geleceğini ifade ediyor.
Soru Ortada: Bu Zararı Kim Ödeyecek?
Mahkemelerin açık kararlarına rağmen geri adım atmayan idarenin tutumu, kamuoyunda tepkilere yol açarken akıllara tek bir soruyu getiriyor:
Bu milyonluk kamu zararının sorumluluğunu kim üstlenecek?
İşçiler ise net konuşuyor:
“Bizim talebimiz çok basit. Mahkeme kararları uygulansın, işimize geri dönelim. Devlet zarar etmesin.”
Ana Yasa Mahkemesinin kararı net!
Eyüp Güler yaptığı açıklamada şu ifadelere de yer verdi “Daha önce kamu kurumlarında iş sözleşmesi geçersiz biçimde feshedilen işçilerin açtığı davalar sonucunda ödenen işe iade tazminatları, dört aylık boşta geçen süre ücretleri ve mahkeme masrafları kamu zararı sayılmıyor, bu ödemelerden yöneticilere rücu edilemiyordu. Ancak Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararıyla birlikte, artık bu tür ödemelerin kamu zararı oluşturması hâlinde kusurlu kamu görevlilerinden tazminatın tahsili mümkün hale geldi” geldi.
Ayrıca Resmi Gazetede de yayınlanan karara da değinene güler “Anayasa Mahkemesi, kamu kurum ve kuruluşlarında görev yapan yöneticilerin, haksız işten çıkarmalar nedeniyle ödenen tazminatlardan sorumlu tutulamayacağına ilişkin hükmü iptal etti. Kararla birlikte, mahkemece haksız fesih tespit edilen durumlarda kamu zararı oluşması hâlinde ilgili kamu görevlilerine “rücu” edilmesinin önü açıldı. Yani 27 Aralık 2023 tarihinde, 17 Nisan 2024 tarihli ve 32520 sayılı Resmî Gazetede yayımlandı. Dosyanın esas numarası 2018/96, karar numarası ise 2023/222 olarak kayıtlara geçti.
Buradaki kamu zararını işten haksız fesih ile çıkaran yönetici veya sorumluları tarafından karşılanacağını da ana yasa Mahkemesi tarafından alınan karar net ve açıktır” ifadelerini kullandı.
Sorumlular hakkında suç duyurusunda bulunacaklar
Eyüp Güler Ana Yasa Mahkemesinin kararı kararının net ve ayrıca Tüm davalar sonuçlandığında İl Özel İdare haksız işten çıkartan sorumlular hakkında zimmet çıkarılması için yargıda haklarını arayarak suç duyurusunda bulunarak haklarını bir kez arayacaklarını dile getirdi.
